![\"\"](\"https:\/\/osp.wezewo.info\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/brama_wjazdowa_-1895r.jpg\")
<\/a>Brama wjazdowa do dworu Krasi\u0144skich,1895 r.
(ze zbior\u00f3w Muzeum Rodu Krasi\u0144skich w Krasnem)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
<\/a>Budowa drogi w dobrach Krasne, II po\u0142owa XIX w.
(ze zbior\u00f3w Muzeum Rodu Krasi\u0144skich w Krasnem)<\/em>
<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
<\/a>Cukrownia Krasiniec,1922 r.
(kopia z ksi\u0105\u017cki pt.\u201dCukrownia Krasiniec 1866-1998\u201d)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n
Mo\u017cna powiedzie\u0107 na wst\u0119pie, \u017ce nie by\u0142o by o czym m\u00f3wi\u0107 i pisa\u0107 gdyby nie decyzja o wybudowaniu w 1866 r. cukrowni na terenie po\u0142udniowej cz\u0119\u015bci Szczuk (od strony Krasnego) nazwanej Krasi\u0144cem (od nazwiska hrabiego Ludwika Krasi\u0144skiego). Dla naszego regionu to by\u0142 prawdziwy skok cywilizacyjny nie do przecenienia, nawet dzi\u015b. W pocz\u0105tkowym zamiarze cukrownia mia\u0142a powsta\u0107 w folwarku Bolki nad rzek\u0105 Orzyc pod Makowem Mazowieckim, lecz po powstaniu styczniowym ten maj\u0105tek zosta\u0142 skonfiskowany przez w\u0142adze carskie, a w\u0142a\u015bciciel (Tytus Steinkeller) zes\u0142any na Syberi\u0119. Przy tej lokalizacji cukrowni zauwa\u017cono, \u017ce by\u0142yby trudno\u015bci z transportem burak\u00f3w z d\u00f3br Krasne. Ostatecznie finansi\u015bci i przemys\u0142owcy zwi\u0105zani z hrabi\u0105 Ludwikiem Krasi\u0144skim, p\u00f3\u017aniejsi akcjonariusze cukrowni w Krasi\u0144cu, zadecydowali o jej lokalizacji nad rzek\u0105 W\u0119gierk\u0105 w Szczukach. Przy tej lokalizacji g\u0142\u00f3wnym problemem cukrowni sta\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c transport. W okresie jej budowy trzeba by\u0142o dowie\u017a\u0107 maszyny i urz\u0105dzenia a p\u00f3\u017aniej buraki ze sk\u0142ad\u00f3w buraczanych (punkt\u00f3w skupu). Trzeba by\u0142o te\u017c wywie\u017a\u0107 cukier z zak\u0142adu. Potrzebne by\u0142o te\u017c zaopatrzenie cukrowni, przede wszystkim w w\u0119giel do kot\u0142\u00f3w parowych. Te wszystkie zadania wykonywa\u0142 przede wszystkim transport ko\u0142owy. Cukier by\u0142 wywo\u017cony g\u0142\u00f3wnie furmankami, najcz\u0119\u015bciej z Krasi\u0144ca do stacji kolejowej w Ciechanowie lub Warszawie. Dyrekcja cukrowni czyni\u0142a wielkie starania by drogi do Krasi\u0144ca i punkt\u00f3w skupu burak\u00f3w by\u0142y przejezdne, utwardzone popularnym p\u00f3\u017aniej \u201ebrukiem\u201d lub kto woli \u201ekocimi \u0142bami\u201d. W drugiej po\u0142owie XIX wieku udzia\u0142 koszt\u00f3w transportu w og\u00f3lnych kosztach produkcji i dystrybucji cukru wynosi\u0142 od 20 do 40 %. Z tego wzgl\u0119du transport by\u0142 przys\u0142owiowym \u201eoczkiem w g\u0142owie\u201d dyrekcji ka\u017cdej cukrowni. W celu zminimalizowania koszt\u00f3w transportu cukrownie budowano w rejonach o \u017cyznych glebach, odpowiednich do uprawy buraka. Najlepsze by\u0142y rejony zmeliorowane.<\/p>\n\n\n\n Dlaczego wi\u0119c od pocz\u0105tku powstania cukrowni w Szczukach nie inwestowano w kolej? Przyczyna by\u0142a prosta. W\u0142adze carskie nie pozwala\u0142y na jej budow\u0119 ze wzgl\u0119d\u00f3w strategicznych, mi\u0119dzy innymi z powodu blisko\u015bci granicy z Prusami Wschodnimi.<\/p>\n\n\n\n Szukaj\u0105c historii kolejki w\u0105skotorowej (W\u0105sk) na terenie Gminy Krasne, na kilku stronach internetowych znalaz\u0142em informacj\u0119, \u017ce powsta\u0142a ona zaraz po wybudowaniu cukrowni w Krasi\u0144cu i stanowi\u0142a jej nierozerwalny element. Przypominam, \u017ce cukrownia powsta\u0142a w latach 1866 – 1867 w maj\u0105tku Szczuki. Z artyku\u0142u pt: \u201e<\/em>Zarys dziej\u00f3w sieci kolei cukrowniczych w Polsce\u201d <\/strong>autorstwa dr. Ariela Ciecha\u0144skigo (doktor nauk o Ziemi w zakresie geografii, rozprawa doktorska pt. \u201eRozw\u00f3j i regres sieci kolei przemys\u0142owych w Polsce (1881\u20132010) w \u015bwietle materia\u0142\u00f3w archiwalnych”), wiadomo, \u017ce pierwsze tzw. koleje cukrownicze powsta\u0142y na terenie dzisiejszej Polski w 1881r. w zaborze pruskim i to na pewno nie w Krasi\u0144cu, nie w zaborze rosyjskim. Cytat z powy\u017cszego artyku\u0142u: W zaborze rosyjskim o zgodzie na budow\u0119 kolei w\u0105skotorowej decydowa\u0142o Ministerstwo Spraw Wewn\u0119trznych, a dok\u0142adnie Urz\u0105d G\u0142\u00f3wny do spraw gospodarki miejscowej. Cz\u0119sto jednak \u201eze wzgl\u0119d\u00f3w strategicznych\u201d odmawiano koncesji. Nie by\u0142o przymusowego wyw\u0142aszczania grunt\u00f3w pod koleje. Podstawowym \u015brodkiem dostarczania surowca do cukrowni pozostawa\u0142y wi\u0119c furmanki. Rozw\u00f3j sieci kolei cukrowniczych na obszarze zaboru rosyjskiego zacz\u0105\u0142 si\u0119 od 1907 r.. Wybudowano wtedy koleje Cukrowni Brze\u015b\u0107 Kujawski (37 km). <\/em>Jak pisze dalej autor Istotnym problemem w badaniach tej tematyki jest niemal ca\u0142kowity brak opracowa\u0144 naukowych, konieczne jest wi\u0119c posi\u0142kowanie si\u0119 publikacjami popularnonaukowymi dotycz\u0105cymi historii kolei.<\/em><\/p>\n\n\n\n Nie wiadomo, dlaczego w Wikipedii napisano: W drugiej po\u0142owie XIX wieku powsta\u0142 pierwszy odcinek kolejki na potrzeby maj\u0105tku Krasne. <\/em>i dalej: Ludwik Krasi\u0144ski wprowadzaj\u0105c upraw\u0119 burak\u00f3w cukrowych, wybudowa\u0142 cukrowni\u0119 w Krasi\u0144cu ko\u0142o Krasnego, w zwi\u0105zku z czym, zacz\u0105\u0142 dofinansowywa\u0107 rozbudow\u0119 kolejki. <\/em>T\u0119 tez\u0119 powtarzaj\u0105 inne portale z histori\u0105 w tle M\u0142awskiej Kolejki Dojazdowej. I myl\u0105 si\u0119 powielaj\u0105c t\u0119 nieudokumentowan\u0105 informacj\u0119. Wiadomo, \u017ce Ludwik Krasi\u0144ski inwestowa\u0142 w kolej, ale \u201eNadwi\u015bla\u0144sk\u0105\u201d powsta\u0142\u0105 w 1877 roku z Kowla do M\u0142awy, by\u0142 tak\u017ce wcze\u015bniej cz\u0142onkiem zarz\u0105du Towarzystwa Drogi \u017belaznej Warszawsko \u2013 Terespolskiej (normalnotorowej). W wielu biografiach Ludwika Krasi\u0144skiego napisano, \u017ce wybudowa\u0142 wiele fabryk i nierzadko doprowadza\u0142 do nich bocznice kolejowe. Do cukrowni w Krasi\u0144cu jednak nie doprowadzi\u0142, chocia\u017c na pewno bardzo chcia\u0142. Pocz\u0105tkowo my\u015bla\u0142em, \u017ce w jego maj\u0105tku kolej\u0105 nazywano wagoniki towarowe ci\u0105gni\u0119te po szynach przez konie, ale w dokumentach i ksi\u0105\u017ckach, w kt\u00f3rych szuka\u0142em nie ma o tym \u015bladu. Ludwik Krasi\u0144ski zmar\u0142 21 kwietnia 1895 r. w Warszawie, zw\u0142oki przetransportowano kolej\u0105 do Ciechanowa, a nast\u0119pnie przewieziono transportem ko\u0142owym do Krasnego i pochowano w podziemiach ko\u015bcielnych. Gdyby kolej by\u0142a doprowadzona do jego cukrowni w Krasi\u0144cu, to na pewno przewieziono by zw\u0142oki \u201ejego\u201d kolej\u0105.<\/p>\n\n\n\n Z powodu zakazu budowy kolei do cukrowni w Krasi\u0144cu, budowa przejezdnych dr\u00f3g utwardzonych, przewa\u017cnie brukowanych, by\u0142a bardzo wa\u017cna i priorytetowa dla kierownictwa tej fabryki, zw\u0142aszcza \u017ce w okolicy funkcjonowa\u0142y jeszcze cukrownie w \u0141ukowie (w latach 1844 – 1910) i w Ciechanowie (ok. 1880 – 1999). Powstawa\u0142y te\u017c punkty skupu, gdzie plantatorzy buraka mogli dostarcza\u0107 sw\u00f3j towar, a dalej – ju\u017c na koszt cukrowni – furmankami po ubitych drogach przewozili je \u201ewozacy\u201d, ch\u0142opi wynaj\u0119ci od miejscowych zarz\u0105dc\u00f3w folwark\u00f3w. Si\u0142\u0105 poci\u0105gow\u0105 do woz\u00f3w buraczanych by\u0142y olbrzymie konie zimnokrwiste hodowane mi\u0119dzy innymi w maj\u0105tku w Krasnem. Najwi\u0119kszymi plantatorami w czasie kampanii 1894\/1895 by\u0142y mi\u0119dzy innymi dwory w\u0142o\u015bcia\u0144skie z Gruduska, Krasnosielca, Obr\u0119bca, Pa\u0142uk, Pu\u0142tuska i R\u0105bierza. Utrzymanie dr\u00f3g w tych kierunkach i modernizacja innych, by zach\u0119ci\u0107 kolejnych gospodarzy do uprawy buraka, by\u0142a bardzo wa\u017cna dla zarz\u0105du cukrowni. Ta sie\u0107 dr\u00f3g sta\u0142a si\u0119 fundamentem do rozwoju kolei w\u0105skotorowej po wybuchu I wojny \u015bwiatowej.<\/p>\n\n\n\n Pierwsza w\u0105skotorowa linia kolejowa, o rozstawie szyn 600 mm, powsta\u0142a w czasie I wojny \u015bwiatowej. Zaczyna\u0142a si\u0119 (od linii normalnotorowej Warszawa – Dzia\u0142dowo) w M\u0142awie w kierunku Szyd\u0142owo, Nosarzewo, Grudusk, Przasnysz, Krasiniec, M\u0142odzianowo, Mak\u00f3w Mazowiecki, R\u00f3\u017can, do stacji kolejowej normalnotorowej w Pasiekach na linii T\u0142uszcz \u2013 Ostro\u0142\u0119ka. Zbudowana zosta\u0142a w bardzo kr\u00f3tkim czasie (48 dni), tj. od 07.07 do 24.08.1915 r. przez lokalnych mieszka\u0144c\u00f3w mieszkaj\u0105cych obok budowanej linii, prawdopodobnie robotnik\u00f3w przymusowych, i je\u0144c\u00f3w rosyjskich (podczas walk pod St\u0119barkiem – 3 km od Grunwaldu – do niewoli trafi\u0142o ich a\u017c 92 – 95 tysi\u0119cy). Nadz\u00f3r nad inwestycj\u0105 stanowili niemieccy saperzy kolejowi. Taki szybki post\u0119p prac na do\u015b\u0107 d\u0142ugiej linii by\u0142 mo\u017cliwy tylko i wy\u0142\u0105cznie dlatego, \u017ce uk\u0142adano tory na istniej\u0105cych drogach utwardzonych, mi\u0119dzy innymi przez cukrowni\u0119 w Krasi\u0144cu i miejscowych plantator\u00f3w buraka. Dodatkowo trzeba podkre\u015bli\u0107, \u017ce konstrukcja tych tor\u00f3w by\u0142a stosunkowo lekka, sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z 7,5-metrowych odcink\u00f3w szyn po\u0142\u0105czonych na sta\u0142e podk\u0142adami blaszanymi. Prawdopodobnie jeszcze przed wybuchem I wojny Niemcy ju\u017c mieli plany inwestycyjne na tym kierunku. Linia ta s\u0142u\u017cy\u0142a przede wszystkim do zaopatrzenia wojsk niemieckich w amunicj\u0119 i \u017cywno\u015b\u0107 oraz do transportu rannych. W 1918 roku linia ta zosta\u0142a skr\u00f3cona, pozosta\u0142a tylko trasa M\u0142awa – Przasnysz, za\u015b reszt\u0119 materia\u0142\u00f3w wywieziono do Prus Wschodnich. Trzeba nadmieni\u0107, \u017ce kolejka w\u0105skotorowa na trasie Ciechan\u00f3w \u2013 W\u0142adys\u0142aw\u00f3w, kt\u00f3ra istnia\u0142a w latach 1912 – 1915, to by\u0142a linia cukrownicza a nie wojskowa. W wojn\u0119 zosta\u0142a ona rozebrana przez w\u0142adze pruskie.<\/p>\n\n\n\n Zaraz po odzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci, w okresie walk z Rosj\u0105 bolszewick\u0105 w 1920 r., Ministerstwo Rolnictwa i D\u00f3br Pa\u0144stwowych rozwa\u017ca\u0142o temat budowy kolejki w\u0105skotorowej mi\u0119dzy Przasnyszem a cukrowni\u0105 Krasiniec. Odcinek z M\u0142awy do Przasnysza zosta\u0142 upa\u0144stwowiony. 10.07.1920 r. w\u0105skotorowa kolej m\u0142awska przesz\u0142a pod Zarz\u0105d Ministerstwa Kolei \u017belaznych. To ministerstwo w dniu 10.06.1922 r. wyda\u0142o Towarzystwu Akcyjnemu Cukrowni w Ciechanowie zezwolenie na budow\u0119 linii Ciechan\u00f3w – Grudusk. Po powstaniu odpowiednich przepis\u00f3w prawnych, pocz\u0105tkowo dotycz\u0105cych wyw\u0142aszczenia grunt\u00f3w (na rzecz budowy kolei \u017celaznej) pod przymusem, a p\u00f3\u017aniej – po 1922 r. – tylko w formie wykupu. Na mocy rozporz\u0105dzenia Ministra Kolei \u017belaznych z dnia 7.11.1923 r. zarz\u0105d powiatu ciechanowskiego przej\u0105\u0142 ten odcinek do u\u017cytku publicznego.<\/p>\n\n\n\n Pierwszy odcinek \u201ecukrowniczej\u201d kolei w\u0105skotorowej \u0142\u0105cz\u0105cy Krasiniec z Krasnem, wybudowanej przez dyrekcj\u0119 cukrowni (3 km), powsta\u0142 w 1924 r., nast\u0119pnie oddano do u\u017cytku w tym samym roku lini\u0119 do Szwejk (6 km) i Go\u0142ymina przez \u0141ukowo (10 km). Rejon plantacyjny cukrowni Krasiniec obejmowa\u0142 powiaty makowski, przasnyski i pu\u0142tuski oraz cz\u0119\u015b\u0107 powiatu ciechanowskiego do Pa\u0142uk i Zielonej. Dlatego decyzja dyrekcji o wybudowaniu tych linii by\u0142a niezb\u0119dna dla dalszego funkcjonowania cukrowni.<\/p>\n\n\n\n Warto odnotowa\u0107, \u017ce decyzj\u0119 o budowie kolejki w\u0105skotorowej podj\u0119li mi\u0119dzy innymi prezes zarz\u0105du Towarzystwa Akcyjnego Cukrowni Krasiniec Micha\u0142 Lubi\u0144ski i wiceprezes Andrzej Rotwanden. Cz\u0142onkami zarz\u0105du byli w tym okresie (1924 – 1925) Stanis\u0142aw Grzybowski, Tadeusz Gebethner, Rafa\u0142 Rafa\u0142owic oraz Antoni Ostr\u00f3g-Wolski. Dyrektorem zarz\u0105dzaj\u0105cym cukrowni\u0105 by\u0142 wtedy W\u0142adys\u0142aw \u017b\u00f3rawski, za\u015b jej buchalterem \u2013 Jan Zgli\u0144ski. Nale\u017cy doda\u0107, \u017ce w tym samym czasie w\u0142adze cukrowni w Ciechanowie tak\u017ce silnie rozbudowywa\u0142y sie\u0107 po\u0142\u0105cze\u0144 kolejowych, mi\u0119dzy innymi z Ciechanowa do Pa\u0142uk przez W\u0142adys\u0142awowo, Opinog\u00f3r\u0119 i nast\u0119pnie Wr\u00f3blewo i Nasierowo. Linie te powsta\u0142y do 1926 r..<\/p>\n\n\n\n W latach 1924 – 1925 wybudowano now\u0105 lini\u0119 kolejow\u0105 z Przasnysza do Makowa Mazowieckiego. Odcinek tej linii z Krasnego do Przasnysza (12 km) wybudowa\u0142a cukrownia w Krasi\u0144cu. W tym czasie w Przasnyszu by\u0142y dwie stacje kolejowe (Przasnysz i Przasnysz Miasto za W\u0119gierk\u0105) po\u0142\u0105czone mostem kolejowym, najpierw drewnianym, a w 1930 r. \u017celaznym. Trasa kolei przebiega\u0142a bardzo blisko obecnej, czyli Leszno – Gostkowo – \u017bbiki – Krasne – Mak\u00f3w Mazowiecki. Linia ta s\u0142u\u017cy\u0142a do transportu pasa\u017cerskiego i towarowego.<\/p>\n\n\n\n Po roku 1931 by\u0142a pierwsza nieudana pr\u00f3ba likwidacji cukrowni w Krasi\u0144cu i przej\u0119cia jej tras kolejowych. Dokona\u0107 tego chcia\u0142 g\u0142\u00f3wny akcjonariusz i prezes cukrowni w Krasi\u0144cu Andrzej Rotwanden, kt\u00f3ry by\u0142 te\u017c g\u0142\u00f3wnym akcjonariuszem cukrowni w Ciechanowie. Teren chcia\u0142 zamieni\u0107 na rejonowy sk\u0142ad burak\u00f3w a ca\u0142\u0105 reszt\u0119 skierowa\u0107 do Ciechanowa. Cukrowni\u0119 uratowa\u0142a przed likwidacj\u0105 ksi\u0119\u017cna Ludwika Czartoryska, c\u00f3rka hr. Ludwika Krasi\u0144skiego, kt\u00f3ra zleci\u0142a swemu plenipotentowi Janowi Kowerskiemu odkupienie 50 % akcji.<\/p>\n\n\n\n W czasie II wojny \u015bwiatowej kolejka by\u0142a pod zarz\u0105dem Deutsche Reichsbahn. Niemcy wysiedlili mieszka\u0144c\u00f3w z teren\u00f3w nowo wybudowanej linii kolejki ze Szwejk do Pa\u0142uk. Pod koniec wojny, w 1944 r., doprowadzili bocznic\u0119 kolejow\u0105 z Krasnego do magazynu amunicyjnego w lesie za W\u0119\u017cewem. Po wojnie, od 1.06.1949 r., koleje cukrownicze z Krasi\u0144ca i Ciechanowa zosta\u0142y przej\u0119te przez PKP. Od 2.10.1949 r. otwarto dla ruchu pasa\u017cerskiego lini\u0119: Ciechan\u00f3w – Pa\u0142uki – Szwejki – Krasne – Mak\u00f3w Mazowiecki. Trzeba podkre\u015bli\u0107, \u017ce Niemcy, uciekaj\u0105c przed Rosjanami, dokonali wiele zniszcze\u0144 na trasach kolejowych w naszym regionie. Z tego powodu wynik\u0142a wielka potrzeba ich odbudowy i naprawy. Dochodzi\u0142o niestety w tym procesie do wypadk\u00f3w i tragedii. Pracownicy cukrowni transportuj\u0105c samochodem ci\u0119\u017carowym szyny do kolei w\u0105skotorowej w dniu 19.12.1945 r. ulegli wypadkowi na przeje\u017adzie kolejowym pod Nasielskiem, gdzie zgin\u0119\u0142o 5 os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n W 1957 r. cukrownia w Krasi\u0144cu posiada\u0142a punkty skupu buraka, do kt\u00f3rych dochodzi\u0142a sie\u0107 kolejowa, mi\u0119dzy innymi w miejscowo\u015bciach: Czernice, Go\u0142ymin, Gucin, \u0141ukowe, Mak\u00f3w Mazowiecki, Ostro\u0142\u0119ka, Obr\u0119biec, Pasieki, Przasnysz, Przewodowo, Winnica, Pu\u0142tusk i \u017bbiki. Do \u201ekolejowych\u201d punkt\u00f3w skupu, trzeba by\u0142o dostarczy\u0107 furmankami buraki ze sk\u0142ad\u00f3w mi\u0119dzy innymi z Dzierzgowa, Jastrz\u0119bca, Krzynow\u0142ogi i Zielonej.<\/p>\n\n\n\n O innej roli kolejki, specjalnie do niniejszego artyku\u0142u, K. Koz\u0142owski napisa\u0142: Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce w latach 50. i 60. XX wieku kolejki w\u0105skotorowe na liniach M\u0142awa – Przasnysz – Krasne – Mak\u00f3w Mazowiecki i Ciechan\u00f3w – Krasne by\u0142y g\u0142\u00f3wnym \u015brodkiem transportu pasa\u017cerskiego mi\u0119dzy tymi miejscowo\u015bciami. W tych latach, na trasach drogowych przebiegaj\u0105cych przez Krasne Pa\u0144stwowa Komunikacja Samochodowa (PKS) nie uruchomi\u0142a jeszcze autobusowej komunikacji pasa\u017cerskiej. Mieszka\u0144cy miejscowo\u015bci, przez kt\u00f3re przebiega\u0142y trasy kolejki oraz miejscowo\u015bci w ich pobli\u017cu, mieli mo\u017cliwo\u015b\u0107 taniego przejazdu, g\u0142\u00f3wnie do i z miast powiatowych w celu dokonania zakup\u00f3w lub sprzeda\u017cy swoich towar\u00f3w na targu, albo po porad\u0119 do lekarza lub do szpitala. Po\u0142\u0105czenie z Ciechanowem i M\u0142aw\u0105 dawa\u0142o mo\u017cliwo\u015b\u0107 dalszego podr\u00f3\u017cowania kolej\u0105 normalnotorow\u0105 w kierunku Warszawy, Olsztyna i miejscowo\u015bci nadba\u0142tyckich. W tym okresie Krasne by\u0142o r\u00f3wnie\u017c bardzo wa\u017cnym w\u0119z\u0142em transportu towarowego na zaopatrzenie sklep\u00f3w Gminnej Sp\u00f3\u0142dzielni \u201eSamopomoc Ch\u0142opska\u201d w Krasnem. Kolejk\u0105 dowo\u017cono, g\u0142\u00f3wnie z hurtowni w Ciechanowie, tzw. towary masowe luzem, takie jak: w\u0119giel kamienny i brunatny, koks, drewno budowlane, wyroby stalowe, nawozowa s\u00f3l potasowa, wapno palone oraz masowe towary workowane, takie jak: nawozy, cement, wapno hydratyzowane. Artyku\u0142y spo\u017cywcze dowo\u017cono g\u0142\u00f3wnie samochodem dostawczym sp\u00f3\u0142dzielni lub hurtowni.<\/em><\/p>\n\n\n\n W latach 1961-1962 dokonano remontu kapitalnego linii wybudowanych w latach 1915 -1925. Dokonano reorganizacji i zwi\u0119kszenia rozstawu szyn z 600 na 750 mm. Przebudowano do obecnego kszta\u0142tu istniej\u0105c\u0105 lini\u0119 M\u0142awa – Mak\u00f3w Mazowiecki i nieistniej\u0105c\u0105 Grudusk -Ciechan\u00f3w a tak\u017ce Ciechan\u00f3w \u2013 Krasne, likwiduj\u0105c odga\u0142\u0119zienie do Opinog\u00f3ry oraz dobudowuj\u0105c odcinek do Go\u0142ymina. Na tych odcinkach w roku 1973 uruchomiono transportowy przew\u00f3z wagon\u00f3w normatywnych (na specjalnych wagonach w\u0105skotorowych), kt\u00f3ry trwa\u0142 praktycznie do ko\u0144ca istnienia kolejki. W 1984 r. zamkni\u0119to lini\u0119 Grudusk – Ciechan\u00f3w, kt\u00f3r\u0105 ostatecznie rozebrano w 1992 r.. W tym samym czasie zamkni\u0119to lini\u0119 Ciechan\u00f3w – Krasne.<\/p>\n\n\n\n Wed\u0142ug artyku\u0142u w infoprzasnysz.com<\/a> W 2002 r.<\/em> istniej\u0105ce mienie nieruchome po dawnej M\u0142awskiej Kolei Dojazdowej zosta\u0142o przekazane gminie Krasne w u\u017cyczenie ze zobowi\u0105zaniem przej\u0119cia nieruchomo\u015bci przez gmin\u0119 po uregulowaniu przez PKP stanu prawnego. <\/em>Maj\u0105tek ruchomy (ca\u0142y tabor) zosta\u0142 przekazany na w\u0142asno\u015b\u0107 Gminy. W 2017 roku Urz\u0105d Gminy w Krasnem zrezygnowa\u0142 z przej\u0119cia nieruchomo\u015bci po\u0142o\u017conych poza granicami gminy, cz\u0119\u015b\u0107 nieruchomo\u015bci (grunty) zosta\u0142a przekazana innym samorz\u0105dom. Tak w skr\u00f3cie mo\u017cna opisa\u0107 to, co si\u0119 dzieje obecnie, proces prawny mi\u0119dzy PKP a Gmin\u0105 Krasne jeszcze nadal trwa. W roku 2021 cz\u0119\u015b\u0107 taboru kolejowego Gmina Krasne sprzeda\u0142a, cz\u0119\u015b\u0107 odda\u0142a do muzeum a cz\u0119\u015b\u0107 nadal jest w jej posiadaniu.<\/p>\n\n\n\n Decyzj\u0119 o takim dzia\u0142aniu Gmina Krasne podj\u0119\u0142a – moim zdaniem – mi\u0119dzy innymi na skutek dokonywanych dewastacji i kradzie\u017cy mienia znajduj\u0105cego si\u0119 na linii (MKD) M\u0142awa \u2013 Mak\u00f3w Mazowiecki. Jak podaje Kierownik Posterunku Policji w Krasnem asp. szt. Grzegorz Cz\u0119\u015bcik tylko na terenie powiatu przasnyskiego w latach 2011 – 2016 dokonano kradzie\u017cy torowiska kolejki w\u0105skotorowej na szkod\u0119 Gminy w Krasnem na kwot\u0119 43239,24 z\u0142 (p. Tabela nr 1). <\/strong>W tym czasie ca\u0142y teren MKD nale\u017ca\u0142 do Gminy Krasne i by\u0142 obj\u0119ty od 1994 roku ochron\u0105 przez Wojew\u00f3dzkiego Konserwatora Zabytk\u00f3w. (Decyzja WKZ i Orzeczenie w dalszej cz\u0119\u015bci artyku\u0142u).<\/p>\n\n\n\n Tabela nr 1. Kwoty strat (w z\u0142) na skutek kradzie\u017cy torowiska na szkod\u0119 Gminy Krasne<\/strong><\/p>\n\n\n\n<\/a><\/a><\/a>
Kolejka na trasie
(ze zbior\u00f3w Muzeum Rodu Krasi\u0144skich w Krasnem)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<\/a>
Parow\u00f3z w 1923 r., Ciechan\u00f3w
(Helmut Pochadt)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<\/figure><\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n<\/a>
Kopia odpisu pisma Wojewody Warszawskiego do starost\u00f3w wojew\u00f3dztwa warszawskiego, 1922 r
.<\/em>
(Archiwum (AN) Pu\u0142tusk 72548, sygn. 20 KPPP w Przasnyszu)<\/em> <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/a>
Cukrownia Krasiniec, 1966 r.
(kopia z ksi\u0105\u017cki pt. \u201eCukrownia Krasiniec 1866-1998\u201d)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/a>
(ze zbior\u00f3w Muzeum Rodu Krasi\u0144skich w Krasnem)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<\/a>
(ze zbior\u00f3w Krzysztofa Wyszkowskiego)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<\/a>
(ze zbior\u00f3w Muzeum rodu Krasi\u0144skich w Krasnem)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<\/a>
(Micha\u0142 Gliniecki, 1.02.1990 r.)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<\/a>
(Micha\u0142 Gliniecki, 1.02.1990 r.)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n
![http:\/\/www.koleje.wask.pl\/mlwkd\/foto\/px48-1752.jpg<\/a><\/li>Akta RSD 25\/11 PP Krasne, Akta RSD 12\/12, Akta RSD 30\/13 PP Krasne, Akta RSD 15\/14 PP Krasne, Akta RSD 67\/14 KPP Przasnysz, Akta RSD 5\/16<\/li>Zdj\u0119cie wyr\u00f3\u017cniaj\u0105ce ( pierwsze ) px48-1752 na M\u0142awskiej KD 20 kwietnia 1990<\/em> Fot. \u00a9 Pawe\u0142 Mieros\u0142awski<\/li><\/ul>\n\n\n\n<\/p>\n\n\n\n<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Na terenie Gminy Krasne (tej przedwojennej i obecnej), od prawie 100 lat przez pola i drogi przebiegaj\u0105 tory kolei w\u0105skotorowej linii M\u0142awa – Mak\u00f3w Mazowiecki oraz ledwo dostrzegalny w tej chwili szlak, poro\u015bni\u0119ty krzewami i chwastami, bez tor\u00f3w kolejowych, a stanowi\u0105cy onegdaj lini\u0119 kolejow\u0105 z Krasnego do Ciechanowa. Istniej\u0105 tak\u017ce budynki i mosty, kt\u00f3re s\u0105 […]<\/p>\n","protected":false},"author":42,"featured_media":12695,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_editorskit_title_hidden":false,"_editorskit_reading_time":0,"_editorskit_is_block_options_detached":false,"_editorskit_block_options_position":"{}","footnotes":""},"categories":[12,22,132,1,133],"tags":[],"class_list":["post-12694","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-news","category-felieton","category-historyczne","category-inne","category-polecane"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/osp.wezewo.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12694","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/osp.wezewo.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/osp.wezewo.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/osp.wezewo.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/42"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/osp.wezewo.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=12694"}],"version-history":[{"count":17,"href":"https:\/\/osp.wezewo.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12694\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12747,"href":"https:\/\/osp.wezewo.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12694\/revisions\/12747"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/osp.wezewo.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/12695"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/osp.wezewo.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=12694"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/osp.wezewo.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=12694"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/osp.wezewo.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=12694"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}](\"http:\/\/www.koleje.wask.pl\/mlwkd\/foto\/px48-1752.jpg\"){kind=link}